Ευρωπαϊκά αστικά τοπία στις κοσμικές τοιχογραφίες του Βορειοελλαδικού χώρου (τέλη 18ου – μέσα 19ου αιώνα) του απόφοιτου της Ζωσιμαίας Σχολής Στέφανου Τσιόδουλου.

Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου

Από τα τέλη του 18ου έως τα μέσα του 19ου αιώνα διαμορφώνεται μια νέα καλλιτεχνική τάση στις κοσμικές τοιχογραφίες των ελληνικών περιοχών υπό οθωμανική κυριαρχία, η οποία εκδηλώνεται κατεξοχήν στη Βόρεια Ελλάδα. Η τάση αυτή χαρακτηρίζεται από την εκτεταμένη εισαγωγή και αφομοίωση στοιχείων του Ροκοκό, καθώς και από την ανανέωση του θεματολογίου, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την απεικόνιση πόλεων της Ευρώπης, η οποία βασιζόταν σε ευρωπαϊκές χαλκογραφίες αστικών τοπίων. Έχουν εντοπιστεί χαλκογραφικά έργα που φαίνεται ότι χρησιμοποιήθηκαν ως πρότυπα από τους ζωγράφους, γεγονός που επιτρέπει την αναγνώριση συγκεκριμένων πόλεων στις τοιχογραφίες. Με βάση τις εικονογραφικές αποδόσεις πόλεων που κοσμούσαν τους τοίχους των κοσμικών κτιρίων, προκύπτει ότι οι ιδιοκτήτες-παραγγελιοδότες επιδίωκαν όχι τόσο την απεικόνιση συγκεκριμένων τόπων, όσο τη γενικότερη απόδοση της αίγλης του ευρωπαϊκού αστικού τοπίου. Για τους φιλοπρόοδους Έλληνες της εποχής, οι παραστάσεις αυτές λειτουργούσαν ως σύμβολα ευημερίας και πολιτιστικής αναγέννησης, μετατρέποντας τον εσωτερικό χώρο των κοσμικών κτιρίων σε φορέα ευρωπαϊκής ατμόσφαιρας και σε πεδίο συμβολικής υπέρβασης της καθημερινότητας.

Ο Στέφανος Τσιόδουλος γεννήθηκε στα Ιωάννινα το 1968. Είναι απόφοιτος της Ζωσιμαίας Σχολής της τάξης που αποφοίτησε το 1985.Σπούδασε Φαρμακευτική στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και Ζωγραφική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, στο εργαστήριο του Δημήτρη Μυταρά. Είναι διδάκτωρ του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (2005) και διδάσκει, ως αναπληρωτής καθηγητής, Λαϊκή Τέχνη, Υλικό Πολιτισμό και Ζωγραφική στο Τμήμα Εικαστικών Τεχνών και Επιστημών της Τέχνης της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Έχει δημοσιεύσει τα βιβλία Η ζωγραφική των σπιτιών του Ζαγορίου, τέλη 18ου-αρχές 20ού αιώνα. Ιστορική και πολιτισμική προσέγγιση (Ριζάρειο Ίδρυμα, 2009), Τιμωρία, η σκοτεινή όψη της σεξουαλικότητας. Ερωτικές σκηνές και οι σιωπηλές αφηγήσεις τους στις παραστάσεις της Κόλασης, 13ος – 19ος αιώνας (futura, 2012), Σχέδια, εικαστικό λεύκωμα (Κίχλη, 2020) και «Ψυχής ιατρεία». Ελληνικές βιβλιοθήκες στα χρόνια του Νεοελληνικού Διαφωτισμού (Εστία, 2024).